Het Besluit Rechtspositieregeling, dat op 18 maart 2023 in werking trad, heeft geleid tot diverse aanpassingen bij lokale en provinciale besturen. Intussen zijn we twee jaar verder. Femke Cornelissen, Team Lead Juridisch Kenniscentrum bij Cipal Schaubroeck licht graag trends toe, én deelt praktische tips en aandachtspunten…
Femke, jullie zijn voor lokale besturen de partner bij uitstek voor de loonverwerking en implementeren de wijzigingen die men neemt in het kader van RPR dan ook in de praktijk. Wat zijn 2 jaar na de start met RPR de meest frappante vaststellingen?
Twee jaar later zien we dat ongeveer 70 lokale besturen samen meer dan 700 wijzigingen hebben doorgevoerd. Deze wijzigingen zijn in de meeste gevallen eerder fragmentarisch en richten zich voornamelijk op wettelijke aanpassingen en quick wins, zonder fundamentele herziening van het personeelsbeleid.
Welke aanpassingen zijn daarbij het meest opvallend?
Wel, de meeste besturen hebben hun aanwervingsprocedures versoepeld om deze toegankelijker en efficiënter te maken. Daarnaast zijn er aanpassingen aan de anciënniteiten, vooral wat betreft het valideren van vroegere, relevante werkervaring. Dat helpt immers bij het aantrekken van gekwalificeerde kandidaten en versnelt het aanwervingsproces.
Wat de salarisschalen betreft stellen we vast dat er nog slechts weinig besturen zijn die grondige aanpassingen doorvoeren. Als er iets verandert, dan gaat het veelal om aanpassingen die eerder voorzichtig en behoudsgezind zijn. De aanpassingen op geldelijk vlak situeren zich op het niveau van de toelagen en vergoedingen, bijvoorbeeld het verhogen van het percentage van de toelage voor opdrachthouderschap, het overstappen naar de nieuwe berekeningswijze voor de eindejaarstoelage, de vakantietoelage, de vergoeding dienstreizen, …
Verder blijkt dat lokale besturen sterk kijken naar wat andere besturen doen. Ze laten zich dus duidelijk inspireren door collega-besturen. Tot nu toe was er nog niet veel sprake van pionierswerk of innovatieve experimenten, maar de huidige context biedt kansen om bewuste keuzes te maken en – stap voor stap – te experimenteren. Kansen die vele lokale besturen ongetwijfeld zullen grijpen.
Welke tips zouden jullie vanuit het Juridisch Kenniscentrum geven aan besturen die aan de slag willen gaan om de mogelijkheden van het Besluit RPR te benutten?
Wie rekening houdt met deze 5 tips, maakt alvast een goede start…
- Kader een herwerking van de lokale rechtspositieregeling binnen een eigen visie op personeelsbeleid. Dit zorgt voor een logisch, samenhangend verhaal.
- Betrek alle stakeholders (management, leidinggevenden, beleid, vakorganisaties) bij het tot stand komen van deze nieuwe teksten. Dit zorgt voor gedragenheid in de organisatie.
- Neem de tijd om alles goed te overwegen. Bij een volledige herwerking van de lokale rechtspositieregeling, houd rekening met een doorlooptijd van minstens 6 maanden.
- Houd er rekening mee dat een wijziging van de RPR meestal ook een aanpassing van het arbeidsreglement met zich brengt.
- Kies de juiste ingangsdatum voor de gewijzigde regelingen. Voor veel regelingen is 1 januari een ideale datum.
Zijn er tot slot ook nog mogelijke valkuilen die men het best probeert te vermijden?
Uiteraard… Daarom reiken we bij wijze van uitsmijter nog 3 concrete aandachtpunten aan:
- Het BVR RPR 2023 is een kaderbesluit, en is minimalistisch opgesteld. Het is belangrijk om bij de vertaalslag naar de lokale rechtspositieregeling te waken over de leesbaarheid.
- Inspiratie opdoen bij andere besturen kan verrijkend zijn, maar kopieer niet zomaar bepalingen. Zorg ervoor dat de lokale rechtpositieregeling matcht met het DNA van uw bestuur.
- Houd rekening met de Vlaamse regelgeving én wees alert voor eventuele gevolgen op vlak van fiscaliteit, RSZ, pensioen, enz.
Zo maak je een goede start om de mogelijkheden van het RPR in te zetten om van uw bestuur een aantrekkelijke werkgever te maken!

